Từ 01/01/2026, nhiều chính sách thuế quan trọng liên quan đến hộ kinh doanh cá thể sẽ chính thức có hiệu lực. Những thay đổi này nhằm tăng cường tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh, đồng thời cải thiện hiệu quả quản lý thuế đối với khu vực kinh tế cá thể.
Trong nhiều năm qua, hộ kinh doanh chủ yếu nộp thuế theo phương pháp thuế khoán, tức cơ quan thuế ấn định mức doanh thu và số thuế phải nộp theo từng năm. Tuy nhiên, mô hình này đã bộc lộ một số hạn chế như:
- Doanh thu khoán có thể không phản ánh đúng doanh thu thực tế
- Tình trạng chênh lệch nghĩa vụ thuế giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp
- Khó kiểm soát doanh thu khi hoạt động thương mại điện tử phát triển
Vì vậy, từ năm 2026, Nhà nước sẽ thực hiện nhiều cải cách quan trọng trong quản lý thuế đối với hộ kinh doanh.
Dưới đây là những chính sách thuế mới cho hộ kinh doanh từ năm 2026 cần đặc biệt lưu ý.
1. Chính thức bỏ thuế khoán đối với hộ kinh doanh
Một trong những thay đổi lớn nhất là bãi bỏ hoàn toàn phương pháp thuế khoán đối với hộ kinh doanh.
Theo cơ chế mới, hộ kinh doanh sẽ chuyển sang phương thức:
- Tự kê khai thuế
- Tự tính thuế
- Tự nộp thuế
Số thuế phải nộp sẽ dựa trên doanh thu thực tế phát sinh trong hoạt động kinh doanh, thay vì mức doanh thu khoán do cơ quan thuế ấn định.
Việc bỏ thuế khoán được kỳ vọng mang lại nhiều lợi ích như:
- Tăng tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh
- Đảm bảo công bằng giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp
- Hạn chế thất thu ngân sách
- Phù hợp với xu hướng quản lý thuế hiện đại
Đây được xem là bước cải cách quan trọng trong quá trình hiện đại hóa hệ thống quản lý thuế tại Việt Nam.
2. Hộ kinh doanh sẽ được phân loại theo mức doanh thu
Sau khi bỏ thuế khoán, việc quản lý thuế đối với hộ kinh doanh sẽ dựa nhiều hơn vào quy mô doanh thu thực tế.
Thông thường, hộ kinh doanh có thể được phân thành các nhóm sau:
Hộ kinh doanh doanh thu nhỏ
Đối với hộ kinh doanh có doanh thu dưới 200 triệu đồng/năm, chính sách hiện hành vẫn áp dụng:
- Không phải nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT)
- Không phải nộp thuế thu nhập cá nhân (TNCN)
Nhóm này chủ yếu là các hộ kinh doanh nhỏ lẻ như:
- Bán hàng tạp hóa nhỏ
- Bán hàng rong
- Dịch vụ quy mô nhỏ
Tuy nhiên, trong xu hướng chuyển đổi số, nhiều hộ vẫn được khuyến khích sử dụng hóa đơn điện tử để ghi nhận doanh thu.
Hộ kinh doanh có doanh thu trung bình
Đây là nhóm chiếm tỷ trọng lớn trong tổng số hộ kinh doanh tại Việt Nam.
Đối với nhóm này, nghĩa vụ thuế có thể bao gồm:
- Thuế giá trị gia tăng (GTGT)
- Thuế thu nhập cá nhân (TNCN)
Thuế sẽ được tính theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu tùy từng ngành nghề kinh doanh như:
- Thương mại
- Dịch vụ
- Sản xuất
- Xây dựng
Mỗi lĩnh vực sẽ có tỷ lệ thuế riêng theo quy định của pháp luật thuế.
Hộ kinh doanh quy mô lớn
Những hộ kinh doanh có doanh thu lớn có thể phải thực hiện thêm một số nghĩa vụ như:
- Quản lý sổ sách kế toán
- Kê khai thuế định kỳ
- Sử dụng hóa đơn điện tử thường xuyên
Cách quản lý này giúp các hộ kinh doanh lớn dần tiệm cận với mô hình quản lý của doanh nghiệp.
3. Các loại thuế hộ kinh doanh phải nộp từ năm 2026
Sau khi bỏ thuế khoán, hộ kinh doanh vẫn phải thực hiện nghĩa vụ thuế theo quy định hiện hành. Hai loại thuế chính gồm:
Thuế giá trị gia tăng (GTGT)
Thuế GTGT của hộ kinh doanh thường được tính theo phương pháp trực tiếp trên doanh thu.
Mức thuế suất phụ thuộc vào từng lĩnh vực kinh doanh, ví dụ:
- Hoạt động thương mại
- Dịch vụ
- Sản xuất
- Vận tải
Tỷ lệ thuế GTGT đối với hộ kinh doanh thường thấp hơn so với doanh nghiệp.
Thuế thu nhập cá nhân (TNCN)
Ngoài thuế GTGT, hộ kinh doanh còn phải nộp thuế thu nhập cá nhân từ hoạt động kinh doanh.
Thuế TNCN cũng được tính theo tỷ lệ trên doanh thu, thay vì tính trên lợi nhuận như đối với doanh nghiệp.
Cách tính này giúp việc quản lý thuế đối với hộ kinh doanh đơn giản và dễ thực hiện hơn.
4. Bỏ lệ phí môn bài từ năm 2026
Một điểm đáng chú ý khác trong chính sách thuế mới là bãi bỏ lệ phí môn bài.
Theo quy định mới, từ 01/01/2026, hộ kinh doanh và doanh nghiệp sẽ không còn phải nộp lệ phí môn bài hằng năm.
Trước đây, lệ phí môn bài thường dao động từ:
- 300.000 đồng
- 500.000 đồng
- 1.000.000 đồng/năm
tùy theo doanh thu hoặc vốn đăng ký.
Việc bỏ khoản phí này giúp:
- Giảm chi phí tuân thủ cho người kinh doanh
- Khuyến khích phát triển khu vực kinh tế tư nhân
- Tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động khởi nghiệp
5. Tăng cường quản lý bằng hóa đơn điện tử
Một nội dung quan trọng trong chính sách thuế mới là đẩy mạnh áp dụng hóa đơn điện tử đối với hộ kinh doanh.
Trong thời gian tới:
- Hộ kinh doanh có phát sinh doanh thu phải xuất hóa đơn điện tử khi bán hàng hoặc cung cấp dịch vụ
- Dữ liệu hóa đơn sẽ được kết nối trực tiếp với cơ quan thuế
Việc sử dụng hóa đơn điện tử mang lại nhiều lợi ích như:
- Minh bạch doanh thu
- Hạn chế gian lận thuế
- Tăng tính chuyên nghiệp trong hoạt động kinh doanh
- Hỗ trợ quản lý tài chính tốt hơn
6. Nhà nước hỗ trợ chuyển đổi số cho hộ kinh doanh
Để giúp hộ kinh doanh thích ứng với chính sách thuế mới, Nhà nước đang triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ như:
- Cung cấp phần mềm kế toán miễn phí
- Hỗ trợ phần mềm bán hàng
- Hướng dẫn sử dụng hóa đơn điện tử
- Đào tạo về kê khai thuế điện tử
Những hỗ trợ này giúp các hộ kinh doanh dễ dàng tiếp cận công nghệ và thực hiện nghĩa vụ thuế một cách thuận lợi hơn.
Hộ kinh doanh cần chuẩn bị gì trước năm 2026?
Để thích ứng với các chính sách thuế mới, hộ kinh doanh nên chủ động chuẩn bị từ sớm.
Một số việc cần thực hiện gồm:
- Theo dõi doanh thu thực tế hằng ngày
- Làm quen với hóa đơn điện tử
- Chuẩn bị sổ sách quản lý doanh thu
- Tìm hiểu quy định về kê khai thuế
Việc chuẩn bị sớm sẽ giúp hộ kinh doanh tránh bị lúng túng khi chính sách mới chính thức có hiệu lực.
-------------
Chính sách thuế mới cho hộ kinh doanh từ năm 2026 đánh dấu bước chuyển quan trọng trong quản lý thuế tại Việt Nam. Những thay đổi như bỏ thuế khoán, tăng cường sử dụng hóa đơn điện tử và bãi bỏ lệ phí môn bài sẽ góp phần nâng cao tính minh bạch và hiện đại hóa hệ thống thuế.
Đối với hộ kinh doanh, việc chủ động cập nhật quy định và chuẩn hóa hoạt động quản lý doanh thu là yếu tố quan trọng để thích ứng với môi trường kinh doanh mới.
Bluecom - Đơn vị cung cấp dịch vụ đại lý thuế hàng đầu
CÔNG TY CỔ PHẦN ỨNG DỤNG VÀ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ BLUECOM VIỆT NAM
VPGD: P810 Tòa Trung Rice City Linh Đàm, P Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội
Trụ sở: Số 01, ngõ 117 Đặng Tiến Đông, P Trung Liệt, Đống Đa, Hà Nội
Hotline: 024.39936229 - 84973282186
Email: dailythuebluecom@gmail.com