Từ ngày 01/01/2026, hệ thống chính sách thuế đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh tại Việt Nam sẽ có nhiều thay đổi quan trọng. Những điều chỉnh này được xây dựng trên cơ sở các luật thuế mới, nhằm từng bước minh bạch hóa hoạt động kinh doanh, tăng hiệu quả quản lý thuế và đảm bảo sự công bằng giữa hộ kinh doanh với doanh nghiệp.
Các chính sách mới không chỉ thay đổi cách tính thuế mà còn tác động trực tiếp đến phương thức kê khai, nộp thuế và quản lý doanh thu của hộ kinh doanh trong thời gian tới.
1. Điều chỉnh ngưỡng doanh thu miễn thuế lên 500 triệu đồng/năm
Một trong những nội dung đáng chú ý nhất là việc xác định lại ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.
Theo quy định mới, hộ kinh doanh có doanh thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh không vượt quá 500 triệu đồng/năm sẽ không phải nộp thuế thu nhập cá nhân và thuế giá trị gia tăng. Quy định này áp dụng thống nhất cho mọi ngành nghề kinh doanh.
Việc nâng ngưỡng miễn thuế lên mức 500 triệu đồng/năm được đánh giá là phù hợp với thực tế kinh doanh hiện nay, giúp giảm gánh nặng thuế cho các hộ kinh doanh nhỏ lẻ, hộ buôn bán truyền thống, tiểu thương và cá nhân kinh doanh tự do.
Đối với các hộ kinh doanh có doanh thu vượt ngưỡng miễn thuế, phần doanh thu vượt trên 500 triệu đồng/năm sẽ là căn cứ để tính thuế theo quy định.
2. Cách tính thuế đối với hộ kinh doanh có doanh thu trên 500 triệu đồng
Từ năm 2026, hộ kinh doanh có doanh thu vượt ngưỡng miễn thuế sẽ được phân loại và áp dụng phương pháp tính thuế phù hợp theo từng nhóm doanh thu.
2.1. Hộ kinh doanh có doanh thu từ trên 500 triệu đến 3 tỷ đồng/năm
Đối với nhóm này, hộ kinh doanh có thể lựa chọn một trong hai phương pháp tính thuế:
-
Tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu, áp dụng khi không xác định đầy đủ chi phí đầu vào.
-
Tính thuế theo thu nhập thực tế, tức là doanh thu trừ chi phí hợp lý, hợp lệ.
Trường hợp lựa chọn phương pháp tính thuế theo thu nhập thực tế, thuế suất thu nhập áp dụng là 15%, tương đương với mức thuế suất thu nhập doanh nghiệp đối với doanh nghiệp có quy mô nhỏ.
Quy định này khuyến khích hộ kinh doanh thực hiện ghi chép sổ sách, lưu giữ hóa đơn chứng từ đầy đủ để phản ánh đúng kết quả kinh doanh, tránh tình trạng nộp thuế không sát với thực tế.
2.2. Hộ kinh doanh có doanh thu từ 3 tỷ đồng/năm trở lên
Với hộ kinh doanh có doanh thu lớn, phương thức tính thuế sẽ tiệm cận với doanh nghiệp. Người nộp thuế phải kê khai doanh thu, chi phí và xác định thu nhập chịu thuế theo quy định, đồng thời tuân thủ các yêu cầu về hóa đơn, chứng từ và sổ sách kế toán.
Việc phân nhóm doanh thu giúp cơ quan thuế quản lý hiệu quả hơn, đồng thời tạo động lực cho hộ kinh doanh lớn chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp khi đủ điều kiện.
3. Bỏ hoàn toàn hình thức thuế khoán từ năm 2026
Một thay đổi mang tính bước ngoặt là việc chính thức xóa bỏ phương pháp thuế khoán đối với hộ kinh doanh kể từ ngày 01/01/2026.
Thay vì cơ quan thuế ấn định mức thuế khoán như trước, hộ kinh doanh sẽ tự kê khai, tự tính và tự nộp thuế dựa trên doanh thu thực tế phát sinh. Điều này giúp phản ánh đúng quy mô hoạt động kinh doanh, hạn chế tình trạng kê khai không đúng thực tế và thất thu ngân sách.
Việc bỏ thuế khoán đồng nghĩa với việc hộ kinh doanh cần nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật thuế, chủ động hơn trong công tác kế toán và quản lý tài chính.
4. Thay đổi phương thức khai thuế và nộp thuế
Từ năm 2026, hộ kinh doanh sẽ thực hiện khai thuế theo phương thức kê khai, thay vì hình thức khoán như trước đây. Tùy theo quy mô và ngành nghề, hộ kinh doanh có thể kê khai thuế theo tháng hoặc theo quý.
Ngoài ra, đối với hộ kinh doanh hoạt động trên nền tảng thương mại điện tử, mạng xã hội hoặc các ứng dụng trung gian, trách nhiệm kê khai và nộp thuế sẽ được xác định rõ ràng hơn. Trong một số trường hợp, nền tảng trung gian có thể thực hiện khấu trừ và nộp thuế thay cho người bán.
Việc ứng dụng công nghệ thông tin và dữ liệu hóa đơn điện tử giúp cơ quan thuế theo dõi doanh thu chính xác hơn, đồng thời hỗ trợ người nộp thuế trong quá trình kê khai, hạn chế sai sót.
5. Yêu cầu về hóa đơn, chứng từ và sổ sách kế toán
Cùng với việc bỏ thuế khoán, yêu cầu về hóa đơn và sổ sách kế toán đối với hộ kinh doanh sẽ được siết chặt hơn.
Cụ thể:
- Hộ kinh doanh có doanh thu thuộc diện phải nộp thuế sẽ bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử theo quy định.
- Doanh thu phát sinh phải được ghi nhận đầy đủ, trung thực.
- Các khoản chi phí muốn được trừ khi tính thuế phải có chứng từ hợp lệ.
Việc không lập hóa đơn, không kê khai doanh thu hoặc kê khai không đúng thực tế có thể dẫn đến xử phạt vi phạm hành chính về thuế với mức phạt tăng nặng so với trước đây.
6. Những lưu ý quan trọng đối với hộ kinh doanh
Để thích ứng với chính sách thuế mới từ năm 2026, hộ kinh doanh cần lưu ý một số vấn đề sau:
- Chủ động theo dõi doanh thu trong năm để xác định nghĩa vụ thuế.
- Chuẩn bị sẵn sổ sách, chứng từ kế toán ngay từ đầu năm.
- Tìm hiểu và sử dụng thành thạo hóa đơn điện tử.
- Kê khai và nộp thuế đúng thời hạn để tránh bị xử phạt.
Đối với những hộ kinh doanh có doanh thu lớn, việc cân nhắc chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp có thể mang lại nhiều lợi ích về quản lý, thuế và khả năng mở rộng kinh doanh.
Chính sách thuế mới áp dụng từ năm 2026 đánh dấu sự thay đổi toàn diện trong quản lý thuế đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh. Việc nâng ngưỡng miễn thuế, bỏ thuế khoán và chuyển sang phương thức tự kê khai – tự nộp thuế sẽ giúp hệ thống thuế minh bạch hơn, công bằng hơn và phù hợp với xu hướng quản lý hiện đại.
Đối với hộ kinh doanh, việc nắm rõ và chuẩn bị sớm cho các thay đổi này là yếu tố quan trọng để hoạt động kinh doanh ổn định, tuân thủ pháp luật và hạn chế rủi ro thuế trong giai đoạn từ năm 2026 trở đi.
Bluecom - Đơn vị cung cấp dịch vụ đại lý thuế hàng đầu
CÔNG TY CỔ PHẦN ỨNG DỤNG VÀ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ BLUECOM VIỆT NAM
VPGD: P810 Tòa Trung Rice City Linh Đàm, P Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội
Trụ sở: Số 01, ngõ 117 Đặng Tiến Đông, P Trung Liệt, Đống Đa, Hà Nội
Hotline: 024.39936229 - 84973282186
Email: dailythuebluecom@gmail.com