Bắt đầu từ ngày 01/7/2026, nhiều doanh nghiệp siêu nhỏ tại Việt Nam sẽ được giảm đáng kể thủ tục kế toán theo quy định mới của Bộ Tài chính. Theo đó, doanh nghiệp siêu nhỏ nộp thuế thu nhập doanh nghiệp theo tỷ lệ % trên doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ sẽ không còn bắt buộc lập và nộp báo cáo tài chính định kỳ.

Đây được xem là một trong những thay đổi đáng chú ý trong chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ, góp phần đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm áp lực chi phí vận hành và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động kinh doanh.

Quy định mới tại Thông tư 58/2026/TT-BTC

Theo Thông tư 58/2026/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành, doanh nghiệp siêu nhỏ thuộc nhóm nộp thuế TNDN theo tỷ lệ % trên doanh thu sẽ không phải thực hiện chế độ lập báo cáo tài chính để nộp cho cơ quan quản lý nhà nước như trước đây.

Quy định này sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026 và áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ thời điểm này trở đi.

Trước đó, theo quy định cũ tại Thông tư 132/2018/TT-BTC, phần lớn doanh nghiệp siêu nhỏ vẫn phải thực hiện các nghiệp vụ kế toán cơ bản và lập báo cáo tài chính cuối năm dù quy mô hoạt động còn hạn chế. Điều này khiến nhiều hộ kinh doanh chuyển đổi lên doanh nghiệp hoặc doanh nghiệp nhỏ gặp khó khăn trong việc duy trì bộ máy kế toán chuyên trách.

Với quy định mới, thủ tục kế toán được tinh gọn hơn đáng kể đối với nhóm doanh nghiệp có quy mô siêu nhỏ và phương thức tính thuế đơn giản.

Doanh nghiệp nào được áp dụng?

Theo hướng dẫn mới, quy định miễn lập báo cáo tài chính áp dụng đối với:

• Doanh nghiệp siêu nhỏ nộp thuế GTGT theo phương pháp trực tiếp.

• Doanh nghiệp nộp thuế TNDN theo tỷ lệ % trên doanh thu bán hàng hóa và dịch vụ.

Đây thường là nhóm doanh nghiệp có quy mô nhỏ, doanh thu chưa lớn, số lượng lao động hạn chế và hoạt động kinh doanh tương đối đơn giản.

Trong khi đó, các doanh nghiệp siêu nhỏ áp dụng phương pháp tính thuế TNDN trên thu nhập tính thuế vẫn phải thực hiện đầy đủ chế độ kế toán và lập báo cáo tài chính hàng năm theo quy định hiện hành.

Giảm áp lực chi phí cho doanh nghiệp siêu nhỏ

Việc không bắt buộc lập báo cáo tài chính được đánh giá sẽ giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể chi phí thuê nhân sự kế toán hoặc sử dụng dịch vụ kế toán bên ngoài.

Đối với nhiều doanh nghiệp nhỏ, đặc biệt là doanh nghiệp mới thành lập, chi phí duy trì bộ phận kế toán là một trong những áp lực cố định hàng tháng. Ngoài ra, việc thực hiện báo cáo tài chính cũng đòi hỏi doanh nghiệp phải lưu trữ chứng từ, theo dõi sổ sách và thực hiện nhiều thủ tục hành chính phức tạp.

Chính sách mới được kỳ vọng sẽ:

• Giảm gánh nặng thủ tục hành chính.

• Tiết kiệm chi phí vận hành.

• Khuyến khích hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp.

• Tạo môi trường thuận lợi hơn cho doanh nghiệp nhỏ phát triển.

• Giúp doanh nghiệp tập trung nguồn lực vào hoạt động kinh doanh thực tế.

Đây cũng là một bước đi phù hợp với chủ trương cải cách thủ tục hành chính và hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp của Chính phủ trong thời gian gần đây.

Không bắt buộc nhưng doanh nghiệp vẫn có thể tự nguyện áp dụng kế toán

Mặc dù không còn bắt buộc lập báo cáo tài chính, doanh nghiệp siêu nhỏ vẫn được phép chủ động áp dụng chế độ kế toán nếu có nhu cầu quản trị nội bộ hoặc phục vụ các mục đích khác như:

• Làm việc với ngân hàng khi vay vốn.
• Chứng minh năng lực tài chính.
• Thu hút nhà đầu tư hoặc đối tác.
• Kiểm soát dòng tiền và hiệu quả kinh doanh.
• Quản trị doanh nghiệp bài bản hơn.

Trong trường hợp tự nguyện áp dụng chế độ kế toán, doanh nghiệp vẫn có thể lập báo cáo tài chính để lưu trữ nội bộ mà không bắt buộc phải nộp cho cơ quan quản lý nhà nước, trừ khi có yêu cầu kiểm tra hoặc thanh tra theo quy định.

Doanh nghiệp cần lưu ý điều gì?

Dù được miễn lập báo cáo tài chính, doanh nghiệp siêu nhỏ vẫn cần thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ liên quan đến:

• Kê khai và nộp thuế đúng hạn.
• Lưu giữ hóa đơn, chứng từ theo quy định.
• Theo dõi doanh thu phát sinh thực tế.
• Thực hiện nghĩa vụ với người lao động và cơ quan bảo hiểm (nếu có).

Ngoài ra, doanh nghiệp cũng nên chủ động xây dựng hệ thống quản lý tài chính cơ bản để đảm bảo hoạt động kinh doanh minh bạch, dễ kiểm soát và thuận lợi khi mở rộng quy mô trong tương lai.

Trong thực tế, nhiều doanh nghiệp dù quy mô nhỏ nhưng vẫn lựa chọn duy trì sổ sách kế toán để theo dõi lợi nhuận, công nợ và hiệu quả vận hành. Vì vậy, việc được miễn lập báo cáo tài chính không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp có thể bỏ qua hoàn toàn công tác quản trị tài chính.

Chính sách mới mở ra nhiều thuận lợi cho doanh nghiệp nhỏ

Thông tư 58/2026/TT-BTC được đánh giá là bước điều chỉnh phù hợp với thực tế hoạt động của nhóm doanh nghiệp siêu nhỏ tại Việt Nam hiện nay. Việc cắt giảm các yêu cầu mang tính thủ tục sẽ giúp doanh nghiệp linh hoạt hơn trong quá trình vận hành và giảm áp lực ngay từ giai đoạn đầu phát triển.

Trong bối cảnh nền kinh tế đang khuyến khích khởi nghiệp và thúc đẩy chuyển đổi từ hộ kinh doanh sang mô hình doanh nghiệp, những thay đổi này được kỳ vọng sẽ góp phần tạo động lực cho cộng đồng doanh nghiệp nhỏ phát triển bền vững hơn trong thời gian tới.

Bluecom - Đơn vị cung cấp dịch vụ đại lý thuế hàng đầu

CÔNG TY CỔ PHẦN ỨNG DỤNG VÀ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ BLUECOM VIỆT NAM

VPGD: P810 Tòa Trung Rice City Linh Đàm, P Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội

Trụ sở: Số 01, ngõ 117 Đặng Tiến Đông, P Trung Liệt, Đống Đa, Hà Nội

Hotline: 024.39936229 - 0973282186

Email: dailythuebluecom@gmail.com